Evlərdəki səssiz ölüm - dəm qazından zəhərlənmə barədə hər şey

Evlərdəki səssiz ölüm - dəm qazından zəhərlənmə barədə hər şeyHavalar kəskin soyumasa da artıq dəm qazından zəhərlənmə və ölüm halları qeydə alınır. Bu günlərdə Gəncədə bir ailənin üç üzvü dəm qazından zəhərlənib.
Xətaidə də dəm qazından zəhərlənmə hadisəsi qeydə alınıb. Bu ilin noyabr ayında Bərdədə Yevlax rayon sakini, 1995-ci il təvvəlüdlü Yusifova Ayşən Eldəniz qızı və övladı, 2019-cu il təvvəlüdlü Əliyev Tunar Vüsal oğlu yaşadıqları evdə dəm qazından boğulublar. Dəm qazı ilə bağlı maarifləndirmə işləri aparılsa da, hər il payız-qış mövsümündə dəm qazından zəhərlənmə və ölüm hadisələri baş verir.
Artıq 30-dan çox müraciət var
Kliniki Tibbi Mərkəzin (KTM) Toksikologiya şöbəsinin müdiri Azər Maqsudov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, havalar soyuyandan indiyədək Mərkəzə 30-dan çox müraciət daxil olub. Onun sözlərinə görə, müraciət edənlərin hər biri həkimlərin səyi nəticəsində sağalaraq, evə buraxılıb.
A. Maqsudovun sözlərinə görə, dəm qazından zəhərlənmə hadisələrinin baş vermə səbəbi insanların bu səssiz ölümə qarşı biganəliyidir. Şöbə müdidi deyir ki, qaz cihazlarının işlədiyi otaqlarda mütləq şəkildə havalandırma olmalıdır:
"Çox təəssüf ki, insanlar əksər hallarda qaz cihazları işləyərkən dəm qazının yarana bilmə ehtimalını nəzərə almırlar. Hamamlarda qaz cihazı yerləşdirmək yolverilməzdir. Əgər qaz cihazı hamamda işlək vəziyyətdədirsə bu zaman hamamın qapısının aşağı hissəsi deşikli olmalı, yaxud da nəfəslik açıq saxlanılmalıdır".
Dəm qazından zəhərlənənə ilkin yardım göstərilməsə...
A. Maqsudov deyir ki, dəm qazı əksər hallarda otaqda qaz qızdırıcısından və hamama quraşdırılmış qaz cihazından düzgün istifadə edilmədiyi halda baş verir. Toksikoloq bildirir ki, dəm qazından zəhərlənmə zamanı ilkin əlamətlər başgicəllənmə, başağrısı, ürəkbulanma, qulaqlarda küy, qusma, yuxululuq, müvazinətin itməsi, sayıqlama, hallüsinasiyalar, qıcolma tutmalarıdır. A. Maqsudovun sözlərinə görə, dəm qazından zəhərlənmə zamanı ilkin təcili yardım gələnədək bəzi tədbirlərin görülməlidir ki, xəstə vəziyyətdən çıxardılsın. Bu zaman zəhərlənən şəxs təmiz havaya çıxarmaqla yanaşı, ağız boşluğunu selikdən təmizləmək, nəfəs almasını bərpa etmək, ehtiyac yarandığı halda süni nəfəs vermək lazımdır. Daha sonra zəhərlənmiş xəstə xəstəxanaya çatdırılaraq orada tibbi yardım göstərilməlidir".
Köhnə evlərin sökülməsi dəm qazı zəhərlənmələrini azaldıb
Azad İstehlakçılar Birliyinin Kommunal Məsələlər üzrə eksperti Nüsrət Qasımov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, əvvəlki illərlə müqayisədə ölkəmizdə dəm qazından zəhərlənmə və ölüm halları azalıb. Bu isə paytatxda inşa olunmuş gecəqonduların sökülməsi sayəsindədir.
N. Qasımov deyir ki, dəm qazından zəhərlənmə və ölüm halları qaz cihazlarından istifadə qaydalarının kobud pozulması nəticəsində baş verir. Onun sözlərinə görə, qaz cihazının yandığı otaqda qazın yanması üçün hava olmalıdır: " 1,5 kub metr qazın yanması üçün 9,5 kub metr hava lazımdır. Hava çatmadığı zaman və ya həddən çox olduğu zaman karbon 4 oksid (CO2) əvəzinə karbon monoksid (CO) ayrılır. CO - karbon monoksid olduqca zəhərli qazdır və insanı da bu zəhərləyir. Bundan əlavə otağın sahəsi qaz cihazına uyğun olmalıdır. Qazdan yanarkən ayrılan tüstünün bayıra çıxışı olmalıdır. Çox vaxt insanlar ev, hamam isti olsun deyə hamamlarda qapının altındakı deşikləri və nəfəslikləri bağlayırlar. Bu da nəticədə içəridə dəm qazının yaranmasına səbəb olur".
Qaz keyfiyyətsizdir, yoxsa?
N. Qasımovun sözlərinə görə, dəm qazı zəhərlənmələrində qazın keyfiyyəti rol oynamır: "Azərbaycan qazı xarici ölkələrə də satır. Qazın tərkibinə iyi hiss olunsun deyə müvafiq maddə vurulur. Bu isə zəhərlənməyə səbəb ola bilməz".
30 manatla həyatımızı xilas edə bilərik
Ekspert bildirir ki, qazdan zəhərlənmə və ölüm hallarının, eləcə də qaz partlayışlarının qarşısını almaq üçün evlərə detektorlar quraşdırılmalıdır: "Bu cihaz elə də baha deyil. Qiymət 30-35 manat arasında dəyişir. Xarici ölkələrdə bütün mənzillərə bu cihaz quraşdırılır ki, dəm qazı yarandıqda, qaz açıq qaldıqda abonentin xəbəri olsun. Çünki, cihaz bu zaman siqnal verir. Bizdə isə təəssüf ki, çox az mənzildə detektor var. Hesab edirəm ki, bu cihazdan istifadə məcburi olmalıdır".
AİB səlahiyyətlisi deyir ki, binalarda hər il payız-qış mövsümü öncəsi tüstü bacaları təmizlənməldir.
Evinizdə bunlara əməl etməsəniz...
Fövqəladə Hallar Nazirliyindən isə bildirdilər ki, əhali qazdan düzgün istifadə etməli, maarifləndirici məlumatlara diqqət yetirməlidirlər: "Dəm qazının yaranmaması üçün qaz cihazı saz və standartlara uyğun olmalı, cihaz olan məkanın hündürlüyü 2 metr 20 santimetrdən az olmamalı, havaçəkən sistem işləməli, nəfəslik açıq olmalı, hamam otağında ventilyasiya borusu, qapının aşağısında dəliklər olmalı, tüstü bacaları ildə iki dəfə təmizlənməlidir. Əks halda dəm qazı ölüm təhlükəsi yarada bilər.
Nazirlikdən həmçinin qeyd etdilər ki, dəm qazından zəhərlənmə özünü baş ağrısı, baş gicəllənməsi, ürək bulanması, halsızlıqla göstərir. Dəm qazından zəhərlənmiş insanı təmiz havaya çıxarıb, nəfəsalmasını çətinləşdirən geyimlərdən azad etmək, təcili tibbi yardım çağırmaq lazımdır!
Milli.Az /news.milli.az

Xəbərlər     Baxılıb: 755   Tarix: 16 aprel 2022
f Paylaş

Kurslar.az kurslar

Digər yazılar

Xalq təbabəti nədir?

Xalq təbabəti xəstəliklətin təbii vasitələrlə müalicə və profilaktikasıdır. Xalq təbabəti ilə müalicə dedikdə isə xəstəlikləri müxtəlif bitki vasitələri ilə müalicə olnması nəzərdə tutulur. Xalq təbabəti ilə müalicənin tarix

Boşanmaq kişinin sağlamlığını məhv edir

Boşanmaq, xüsusən də 40 yaşdan yuxarı kişilər üçün, eləcə də uzun müddət münasibətdə olduğu partnyordan, sevgilidən ayrılmaq kişi sağlamlığı üçün zərərlidir. Kopenhagen universitetinin alimləri bir neçə min kişi və qadı

Dişləri qorumaq üçün bu XƏTALARI etməyin

Dişlərin sağlamlığını qorumaq üçün əsas şərt gigiyena qaydalarına əməl etməkdir. Gigiyena qaydaları deyəndə isə ilk növbədə yadımıza dişləri vaxtında və düzgün fırçalamaq düşür. Amma dişlərə düzgün qulluq qaydalarını çoxlarımı

Bu dərmanlardan sonra içki içmək ölümə səbəb ola bilər

Əksər dərmanlar, o cümlədən "parasetamol", antibakterial preparatlar və xolesterolu azaldan dərmanlar (statinlər) alkoqolla uyğun gəlmir. Ümumiyyətlə, spirtli içki və dərman qəbulunun nəticələri gözlənilməzdir

Kolbasa ətdən hazırlanırsa, niyə ondan ucuzdur? – Ekspert izah edir

Otto fon Bismark deyirdi: "Kolbasa və siyasət - əgər onlardan həzz almaq istəyirsinizsə, necə hazırlandıqları ilə maraqlanmayın". Söhbət kolbasadan gedəndə əvvəllər çox da maraqlanmırdıq, amma indi istehsalçı v

Fizioterapiya nədir?

Fizioterapiya tibbin müalicə vasitələrindən biridir. Bu müalicə vasitələri şüalar və insan orqanizminə təbii faktoprların süni yollarla tətbiq edilməsindən asılıdır. Fizioterapevtik müalicə üsullarından qədim dövrlrdən istifad

Gənəgərçək yağının artritə dərman olduğunu bilirdinizmi?

Gənəgərçək yağının artrit səbəbli meyadana gələn ağrıları aradan qaldırdığı tibbi araşdırmalar zamanı öz təsdiqini tapıb. Gənəgərçək yağı iltihab əleyhinə təsir göstərir. Onunla ayaqları massaj eləmək arteriya damarlarınd

Həddindən çox tərləmənin 7 səbəbi

Həddindən çox həyəcanlanma zamanı insanlarda tərləmələr baş verə bilir.Bu sinir sisteminin həddindən artıq oyanması zamanı baş verir. Bunun qaşısını isə müxtəlif psixoterpiya müalicələri və yerli kosmetik vasitələrlə alırlar

Yığılıb saxladığınız sudan içməyin, bu sizin orqanizminiz üçün çox təhlükəlidir. Mütləq oxuyun

Adi axar su orqanizm üçün çox faydalıdır. Təssüflər olsun ki, biz axar su ilə qidalanmırıq. Bizim qəbul elədiyimiz su, su hövzələrində yığılıb qalmış sudur. Su bir yerdə yığılıb qaldıqda isə öz strykturunu dəyişir. Strukturun

turlar.az

sonxeber.az hamilelikde qidalanma aksessuarlar maskalar sızanaqlara qarşı sudun terkibi qadın parfumeriya badimcan murebbesi kosmetika yuxuda ölmüş nənəmi görmək novruz bayramina aid hakisdalar