Səhər yeməyində yeyənin zehni açılır: Alzheymer və demans riskini azaldır

Elm insanlarının fikrincə, qidalanma vərdişində edilən kiçik dəyişikliklər belə erkən yaşda başlayan demansın (yaddaş zəifləməsi) qarşısının alınmasında mühüm rol oynaya bilər. Mütəxəssislər müəyyən qidaların beyni qoruyaraq riski əhəmiyyətli dərəcədə azalda biləcəyini vurğulayır.
Milli.Az xəbər verir ki, demansa səbəb olan bir çox faktor dəyişdirilə bilən kateqoriyaya daxildir və bunların başında qidalanma durur.
İlin əvvəlində aparılan digər klinik tədqiqat da göstərib ki, pəhriz və fiziki aktivliyini dəyişən insanların yaddaş testlərində nəticələri xeyli yaxşılaşıb.
Protein, antioksidant və kompleks karbohidratlarla zəngin qidalar beyin hüceyrələrini qoruyaraq demans riskini azalda bilir.
Yumurta - demans riskini 47% azalda bilər
Bir vaxtlar xolesterin səbəbilə tənqid edilən yumurta, bu gün beyin sağlamlığı üçün ən faydalı qidalardan biri sayılır.
Bir böyük yumurta 150 mq kolin ehtiva edir - bu maddə yaddaş və öyrənməni dəstəkləyən asetilkolin adlı neyrotransmitterin istehsalını artırır.
ABŞ-da aparılan araşdırmaya görə, həftədə ən azı bir yumurta yeyən yaşlılarda demans riski 47% daha aşağıdır.
Həmçinin yumurta serotonin istehsalını artıran amin turşuları ilə beyni qoruyur və Alzheymerlə əlaqəli amiloid-beta yığıntılarının qarşısını alır.
Giləmeyvələr - beyni sərbəst radikallardan qoruyur
Çiyələk, böyürtkən kimi meyvələr güclü antioksidant mənbəyidir.
Cincinnati Universitetinin 2023 araşdırmasına görə, 12 həftə ərzində hər gün bir stəkan çiyələk yeyən 50-65 yaş arası iştirakçılar yaddaş testlərində daha yaxşı nəticə göstərib.
Bitter şokolad - "günah" kimi görünsə də beyin üçün faydalıdır
Doğru miqdarda qəbul edildikdə tünd şokolad beyin fəaliyyətini gücləndirir.
Tərkibindəki flavonoidlər beyin qan dövranını yaxşılaşdırır.
Nature Food jurnalındakı araşdırmaya görə, flavonoidlə zəngin qidalarla qidalananlarda ölüm riski 14% daha aşağıdır.
Yüksək kakao tərkibli şokolad yaddaşı gücləndirən flavanollar baxımından xüsusilə dəyərlidir.
Tam taxıllar və qoz-fındıq - beyni sabit enerji ilə təmin edir
Yüksək şəkər beyin hüceyrələrinə zərər verə bilər, tam taxıllar isə qan şəkərini tarazda saxlayaraq beyni qoruyur.
Neurology (2023) araşdırması - müntəzəm tam taxıl yeyənlərdə yaddaş itkisi daha ləng inkişaf edir.
Qoz, badam və fındıq kimi yağlı toxumlar omega-3 ilə zəngindir - bu yağlar beynin yaddaşa cavabdeh hissəsi - hipokampusun həcmini artırır.
Gündə bir ovuc duzsuz qarışıq quru meyvə demans riskini azaltmaq üçün kifayətlidir.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az