Tütünçəkmə epidemioloji hal almış bir xəstəlikdir - Pulmonoloq

Tütünçəkmə epidemioloji hal almış bir xəstəlikdir - PulmonoloqTütünçəkmə bütün dünyada və ölkəmizdə geniş yayılıb. Hər il tütün məhsullarından istifadə edənlərin sayı artır, ələlxüsus da qadın və uşaqlar arasında artım tendensiyası var. Digər ölkələrə nisbətən Azərbaycanda qadınlar arasında tütünçəkmə az olsa da, yenə də artım hiss olunur.
Milli.Az aztibb.az-a istinadən bildirir ki, Elmi-Tədqiqat və Ağciyər Xəstəlikləri İnstitutunun şöbə müdiri, pulmonoloq Sevda Mustafayeva deyib.
Pulmonoloq bildirib ki, əvvəllər tütünçəkməyə zərərli vərdiş kimi baxılırdı, son illər Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının bəyanatına görə, tütünçəkmə epidemioloji hal almış bir xəstəlikdir. Tütün məhsulları çəkməyə vərdiş edənlər çox çətinliklə ondan canını qurtara bilirlər. Hətta araşdırmalara görə, tütün məhsulları bəzi narkotik vasitələrdən daha çox psixoloji asılılıq yarada bilir. Statistikaya görə, dünyada kişilərin üçdəbir hissəsi siqaret çəkir. Onların 66 faizi siqaret çəkməyə 18 yaşına qədər başlayıb. Daha erkən yaşlarda, siqaretin gələcəkdə hansı fəsadlar törədəcəyini anlamadan ondan istifadə etməyə başlayanlar zamanla buna vərdiş edirlər və nəticədə psixoloji və fiziki asılılıq yaranır.
"Tütün məhsulları çəkən xəstələrdə ciddi dəyişikliklər görürük, daha çox bərpa olunmayan, geri dönməyən, ağır fəsadlara gətirən hallarla qarşılaşırıq. Ümumiyyətlə, siqaretçəkmə bir çox orqan və sistemlərdə ciddi problemlər yaradır. Lakin tənəffüs orqanlarına daha ciddi təsir göstərir. Bunlara ağciyərlərin xroniki obstruktiv xəstəliyi, xroniki bronxit, ağciyərlərin emfizeması, ağciyərlərin xərçəngini misal göstərə bilərik. Uzun müddət siqaret çəkən insanlarda yaş və tütünçəkmə müddəti artdıqca, problemlər çoxalır, xəstəliklər ağırlaşır. Yaş çox olduqda xəstəlik də ağır keçir. Yaşlılarda xərçəng riski artır. Ağciyər xərçəngi aşkarlanan xəstəyə verdiyimiz ilk suallardan biri "tütün məhsullarından istifadə edirsinizmi?"dir. Əksər hallarda xəstəliyin əsasında siqaretçəkmə dayanır. Tütündən istifadə edən şəxs onu tərgidəndən sonra sadalanan xəstəliklərin riski azala bilər. Siqareti tərgitmək heç zaman gec deyil. Ondan nə qədər tez imtina olunsa, xeyri bir o qədər çox olar. Burada həkimin də üzərinə böyük məsuliyyət düşür ki, xəstəni bunu bacaracağına inandırsın. Həmin şəxslərə, xüsusilə də uzun müddət istifadə edənlərə siqaretdən ayrılmaq çox çətindir. Lakin hansı xəstə ki, siqaretdən imtina edir, bir müddətdən sonra o, müsbət effekti özü də görür. Siqaretçəkmədən ayrılandan sonra bir il ərzində təngnəfəslik, öskürək azalır, beş il ərzində bronxların selikli qişası yavaş-yavaş bərpa olunur, on ildən sonra xərçəng riski siqaret çəkməyənlərin riski səviyyəsinə enir, on beş ildən sonra ölüm riskinin 50 faiz azalır", - deyə şöbə müdiri qeyd edib.
S.Mustafayevanın sözlərinə görə, passiv tütünçəkmənin özü də ciddi bir problemdir. Hər il dünyada 6 milyona yaxın insan tütünçəkmə səbəbindən yaranmış problemlərlə əlaqədar olaraq dünyasını dəyişir. Onların 5 milyonu aktiv, 600 mindən çoxu passiv tütün məhsulları istifadəçisidir. Passiv istifadəçilər siqaret çəkməsələr də, ətraflarında qəbul edən insanların sayəsində həmin tüstünü udurlar, nəfəs yollarına gedir və zədələyici təsirini göstərir. Passiv tütünçəkmə də ağciyər xərçənginə, ağciyərlərin xroniki obstruktiv xəstəliyinə, bronxitlərə səbəb ola bilər. Bu, o deməkdir ki, passiv tütünçəkmə zərərli təsirlərinə görə heç də aktiv tütünçəkmədən geri qalmır.
Pulmonoloq qeyd edib ki, tütünçəkmənin mənfi təsirlərinin üzə çıxması onun nə dərəcədə, neçə müddət qəbul olunmasından asılıdır: "Orqanizmin cavab reaksiyası bəzilərində daha gec, bir qismində isə daha tez ola bilər. Bu da individualdır və təkcə immun sistemi ilə deyil, bəzən genetik amillərlə, siqaretin çəkilmə miqdarına, yaşayış tərzinə bağlıdır. Bunu bilmək vacibdir ki, tütün məhsullarından istifadə gec ya tez mənfi təsirini göstərir.
Tütünçəkmə statistikasını azaltmaq üçün bir neçə amilə diqqət yetirmək lazımdır. Evdə valideynlər övladları ilə bu barədə söhbət etməli, məktəbdə profilaktik tədbirlər və dövlətin apardığı maarifləndirmə işləri davam etməlidir. Ölkəmizdə tütün məhsullarının reklamı qadağan olunub. Bu təbii ki, müsbət təsir göstərəcək və hətta göstərir də. Əgər uşaq evdə valideynlərindən ən azı birinin, evdən kənarda isə həmyaşıdlarının siqaret çəkdiyini görürsə, onlardan nümunə götürür. Məktəblərdə müəllimlərin üzərinə məsuliyyət düşür ki, tütünçəkmənin fəsadları haqqında məktəblilərlə ətraflı danışsınlar".
Milli.Az /news.milli.az

Xəbərlər     Baxılıb: 1060   Tarix: 11 fevral 2022
f Paylaş

Ustalar.az ustalar sayti

Oxşar xəbərlər

.

Hansı kürü daha sağlamdır? - Qara, yoxsa qırmızı

Hansı kürü daha sağlamdır - qara və ya qırmızı?. -a istinadən bildirir ki, məşhur inancın əksinə olaraq, qara kürü qırmızı kürüdən heç də sağlam deyil. . Qırmızı və qara kürünün qida dəyəri, faydalı xüsusiyyətləri təxminə

.

Depressiyaya qalib gəlmək üçün mühüm KƏŞF

Pittsburq Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılan bir araşdırma, qoxuların sözlərdən daha çox müsbət xatirələri tətikləməyə güclü təsir göstərdiyini ortaya qoyub. Bu kəşf depressiyadan əziyyət çəkən insanlara mənf

.

"Qızılcanın dərmanıdır" dedilər: Azərbaycanda eşşək südünün litri 100 manat oldu

Bildiyimiz kimi, ölkədə qızılca xəstəliyi geniş yayılıb. Virus əvvəlki dövrlərə nisbətən daha ağır formada özünü büruzə verir. Hətta bu xəstəlikdən ölənlərin sayı da günü-gündən artır. Artıq insanlar buna görə narahatlı

.

Fındığın qabığını atmayın - Canan Karatay faydalarından danışdı

Fındığın özü qədər qabıqları da faydalıdır. Canan Karatayın tövsiyə etdiyi qidalardan biri olan fındığın qabıqları belə şəfalıdır. Canan Karatay müsahibəsində çay və fındığın insan sağlamlığı üçün çox faydalı olduğunu ifad

.

Orqanizmə faydaları olan qeyri-adi 3 çay

Bir çox insan çayın yalnız iki növü olduğuna inanır. Amma bu yanlış fikirdir. . -a istinadən bildirir ki, çayın yüzlərlə çeşidinə rast gəlmək olar. Mavi çay . Bəzən bu çay "ançan" adı ilə satılır. Söhbət zəngi

.

"Bəzən hamilə qadın üçün abort qaçılmaz olur" - Ev heyvanlarının törətdiyi fəsadlar

"Aparılan tədqiqatlara əsasən, bir çox xəstəliklər heyvan mənşəlidir: qarayara, quduzluq, brusellyoz, toksoplazmoz, lent qurd və s. Onlar insanlara iribuynuzlu mal-qara, habelə ev heyvanlarından keçir. . bildirir ki

.

Üzdəki sızanaqlar ciddi xəstəliyin xəbərçisi ola bilər

"Qadının üzündəki sızanaqlar ciddi bir xəstəliyin xəbərçisi ola bilər". -a istinadən bildirir ki, bu barədə Rusiyanın tanınmış terapevti və teleaparıcısı Yelena Malışeva xəbərdarlıq edib. O, zərərsiz görünən b

.

Hansı yaşda pəhriz saxlamaq təhlükəlidir? - CAVAB

Hər yaş pəhrizə riayət etmək üçün uyğun hesab edilmir. Bəzi hallarda bioloji proseslər haqqında düşünmək lazımdır. -a istinadən bildirir ki, buna görə də, orqanizm yetkinləşərkən, sümük və digər toxuma növləri formalaşarkən

.

Qida rasionumuzdakı gizli kabus: Siqaretdən daha təhlükəli

Alimlər son araşdırmalarında belə qənaətə gəliblər ki, fastfud və digər zərərli qidaların istehlakı ürək-damar sisteminə mənfi təsir edir və ölüm riskini artırır. Onlar eksperimental olaraq bu qidaların 32 zərərli təsirin

turlar.az

sonxeber.az gozel gorunmek gelinlikler yaz geyimleri 2024 elm aid atalar sozleri qidalandirici maskalar göz xəstəlikləri qiymenin hazirlanmasi kosmetika şebnem tovuzlu sirniyatlar xərçəng bürcü vətən həsrəti qaynana