Dişlərinizi məhv edən gündəlik vərdişlər

Zərərsiz görünən bəzi gündəlik vərdişlər əslində dişlərə ciddi ziyan vura bilər.
Milli.Az xəbər verir ki, "HuffPost"un məlumatına görə, gündəlik həyatda aşağıdakı davranışlardan uzaq durmaq məsləhətdir:
Kifayət qədər su içməmək
Stomatoloq Catrise Austin izah edir ki, orqanizmin su ilə təmin olunması sağlamlıq üçün ən vacib vərdişlərdən biridir. Tüpürcək ağızda təbii qoruyucu mexanizmdir və bədənin kifayət qədər su ilə təmin olunması onun istehsalını artırır. Ağız quruluğu bakteriyaların inkişafı üçün ideal mühit yaradır ki, bu da karies, diş əti xəstəlikləri və pis ağız qoxusuna səbəb ola bilər.
Kofe və enerji içkiləri, fərqinə varmadan ağızda quruluğa səbəb ola bilər. Gün ərzində mütəmadi olaraq su içmək və spirtsiz ağız yaxalayıcı vasitələrdən istifadə etmək tövsiyə olunur.
Multidisciplinary Digital Publishing Institute (MDPI) jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, daha çox su içən insanların karies və diş əti xəstəliklərinə tutulma riski daha aşağı olur.
Qazlı içkilərin tez-tez qəbulu
Protodontist Jie Sun bildirir ki, qazlı içkilərdəki karbon turşusu turş mühit yaradır və tədricən diş minasını yumşaldır. Davamlı olaraq bu cür içkilərin qəbulu dişləri turşu hücumuna məruz qoyur, bu da zamanla minanı zəiflədir və həssaslıq, çürümə riskini artırır.
JADA Foundational Science tərəfindən aparılan tədqiqatda həm şəkərli, həm də şəkərsiz qazlı içkilərin mina aşınmasına səbəb olduğu göstərilib. Qazlı içkilərin gündəlik istifadəsini yalnız yemək vaxtı və gündə bir dəfə ilə məhdudlaşdırmaq tövsiyə olunur.
Təzə meyvə şirələri və alma sirkəsi içmək
Təbii və sağlam görünsələr də, meyvə şirələri və alma sirkəsi yüksək dərəcədə turşulu içkilərdir. Limon, laym, qreyfurt, nar kimi sitrus meyvələri diqqətlə istehlak edilməlidir. Onları içərkən dişlə təmasın azalması üçün borudan istifadə etmək və sonradan ağızı su ilə yaxalamaq tövsiyə olunur. Bu cür içkiləri yalnız həftədə bir neçə dəfə içmək daha məqsədəuyğundur.
Daimi qəlyanaltı etmək
Xüsusilə şəkərli və ya turşulu qidaların tez-tez qəbulu dişləri təkrar-təkrar turşu hücumuna məruz qoyur. Tüpürcəyin bu turşuları neytrallaşdırması üçün zamana ehtiyac var, lakin ardıcıl qəlyanaltılar bu prosesi pozur və mina özünü bərpa edə bilmir.
Xüsusilə karbohidratlar daha risklidir, çünki ağızda şəkərə çevrilərək bakteriyaların çoxalmasına və turşuluğun artmasına səbəb olur.
PubMed-də dərc olunan bir tədqiqat göstərib ki, Səudiyyə Ərəbistanında məktəbəqədər yaşlı uşaqlar arasında meyvə şirəsinin hər gün qəbulu mina aşınması riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Qəbulu həftədə 1-6 dəfə ilə məhdudlaşdırmaq bu riski azaldır.
Spirtli ağız yaxalayıcı vasitələrdən istifadə
Bəzi ağız gigiyenası məhsulları əslində zərərli ola bilər. Spirtli ağız yaxalayıcılar ağızda quruluq yaradır və ağız mikrobiomunu pozur.
Medical News Today-ə görə, spirt ağızdakı həm zərərli, həm də faydalı bakteriyaları öldürür. Bu isə diş əti iltihabı, bəzi xərçəng növləri və iltihablarla əlaqəli zərərli bakteriyaların inkişafına şərait yarada bilər. Bunun əvəzinə spirtsiz və floridli ağız yaxalayıcılar tövsiyə olunur.
Yeməkdən dərhal sonra dişləri fırçalamaq
Yeməkdən sonra ağızın pH səviyyəsi aşağı düşür və diş minası yumşalır. Dərhal diş fırçalamaq bu minaya mexaniki zərər verərək onun tez aşınmasına səbəb olur. Bu isə zamanla diş həssaslığı, çürümə və görünən zədələnmələrlə nəticələnə bilər.
Ən yaxşısı yeməkdən sonra ən az 30 dəqiqə gözləməkdir ki, tüpürcək ağızın pH səviyyəsini bərpa etsin.
Dırnaq yemək
Çox yayılmış əsəb vərdişi olan dırnaq yemək həm gigiyenik baxımdan zərərlidir, həm də dişlər üçün təhlükəlidir. Dırnaq dişlərə təbii olmayan təzyiq göstərir, bu isə mina zədələnməsi, diş çatları və hətta dişlərin yerindən tərpənməsinə səbəb ola bilər.
Amerikan Dermatologiya Akademiyası tövsiyə edir ki, dırnaqlar duşdan sonra daha yumşaq olduqları vaxtda kəsilsin və tək istiqamətdə pilka ilə formaya salınsın. Bu, həm dırnaqları, həm də dişləri qorumağa kömək edir.
Kənan
Milli.Az