Xaşxaş haqqında

Xaşxaş haqqındaXaşxaş ot bitkisi olub xaşxaşkimilər fəsiləsinə aiddir. Bu bitkinin birillik və ikiillik növləri var. Onun kökü yaxşı inkişaf edir, amma bəzən kökü zəif inkişaf etmiş növlərinə də rast gəlinir. Xaşxaş bitkisindən ağ və ya narıncı rəngdə süd ifraz olunur. Xaşxaşın yarpaqları uzunsov və zərif tüklü olur. O tək, iri, qırmızı və ya sarı rəngdə çiçək açır. Xaşxaşın çiçəkləri laləyə bənzəyir. Onun qırmızı ləçəklərinin üstündə nazik sapabənzər qara xəttlər olur və ləçək boyu uzanır. Çiçəkləri töküldükdən sonra düyməyəbənzər bənzər dairəvi artım əmələ gəlir və bunun içərisində 3-25 ədəd xaşxaş toxumu ola biir. Bu çiçək həşəratlar vasitəsilə tozlanır. Onun bəzi növləri öz-özünə tozlanmaq qabiliyyətinə malikdir, bəzən toxumları özü ətrafa səpələnərək çoxala bilir. Xaşxaş subtropik, mülayim və bəzən soyuq bölgələrdə yetişə bilir. Əksər hallarda isə xaşxaş nəmlik olmayan yerlərdə daha yaxşı yetişir.  Xaşxaşın ən geniş yayılmış növlərinə aşağıdakılar aiddir:
* Papaver rhoeas - özüyetişən xaşxaş növüdür və sahələrdə, yol kənarlarında bitir.
* Papaver onentale - şərq xaşxaşı sayılır, meşələrdə, subtopik Alp bölgələrində, əsasən də Qafqazda bitir.
* Papaver nudikaule - ən çox Şərqi Sibirdə, Altayda və Orta Asiyada bitir.
Xaşxaşı çiçəkləri tökülüb, baş hissəsində düyməyəbənzər hissəsi əmələ gələn zaman toplayırlar. Toplanmadıqda həmin hissə özü quruyur və ətrafa toxumlarını tökür. Bunun baş verməsini istəmədikdə isə xaşxaşın baş hissəsini götürüb toxumlarını kərarda yığmaq lazımdır. Toxumlarının kənarlara sıçramaması üçün isə həmin hissədən kiçik bir dəlik açıb, toxumları kağızın üstünə yığmaq lazımdır. Xaşxaş kolunun qurutmaq istədikdə onu isti havada altaçıqdan asmaq lazımdır. Xaşxaşın yetişdirilməsində Çexiya birinci yerdə durur. Sonrakı yerləri isə Türkiyə, Fransa, Almaniya, Macarıstan, Avstrya, Rumunya, Niderland, Fələstin, Serbiya tutur.
Xaşxaşın faydalı və müalicəvi xüsusiyyətləri
Müxtəlif məqsədlərlə bitkinin müxtəlif hissələrindən istifadə edirlər.
Qida sənayesində xaşxaşın xırda toxumlarını müxtəlif şirniyyatların üstünə səpirlər. Ən çox da onun toxumları çörək məmulatlarının üstünə səpilir. Bu qidalara xüsusi dad və qoxu bəxş edir. Xaşxaş toxumunun tərkibində 60% yağlar, zülallar və müxtəlif növ şəkər var. Onun ləçəkləri C vitamini, 20-yə yaxın alkoloid, flavonoid, antosianlar, qlükozidlər və təbii turşularla zəngindir. Bu bitkinin tərkibində çoxlu miqdarda opium vardır ki, bu da güclü narkotik sayılır. Qədim zamanlarda xalq təbabətində xaşxaşın bütün hissələrindən istifadə edilib. Onun kökündən hazırlanmış dəmləmə sinir düyünlərinin iltihabi xəstəlikləri zamanı, baş ağrılarında istifadə edilib. Bəzən ondan qurd əleyhinə müalicə vasitəsi kimi də istifadə edilib. Bronxitin müxtəlif formalarının müalicəsi zamanı da xaşxaş kökünün dəmləməsindən geniş istifadə edilib.
Oynaq ağrıları zamanı xaşxaş bitkisinin dəmləməsini kompres şəklində ağrıyan nahiyəyə qoymaq sakitləşçdirici təsir göstərir.
Xallardan xilas olmaq məqsədilə uzun müddət xalın üstünə xaşxaş dəmləməsini kompres şəklində qoyub bağlamaq xalın həcminin kiçilməsinə səbəb olur.
Körpə xaşxaşın toxumlarının və ya zoğlarının şirəsini sıxıb içdikdə orqanizmdə aşağıdakılar baş verir:
* orqanizm sakitləşir
* ağrılar azalır
* stress aradan qalxır
* yuxu normallaşıdr
* qəbizlik aradan qalxır.
Balla xaşxaşın qarışımımından dadlı maddə alınır. Bu maddə orqanizm üçün çox faydalıdır.  Xaşxaş insan orqanizminə sakitləşdirici, yuxugətirici və rahatlaşdırıcı təsir bağışlayır. O orqanizmi bir çox ağrılardan xilas edir.
Xaşxaşin zərərli və təhlükəli xüsusiyyələri
Müalicə məqsədilə xaşxaşdan istifadə etmək istədikdə mütləq həkimlə məsləhətləşmək lazımdır. Xaşxaşın tərkibindəki opium asılılıq yarada bilir, çünki güclü narkotik sayılır. Həkimlər xaşxaşdan qida və ya müalicə məqsədilə istifadə edənlərə sükan arxasına oturmağı məsləhət bilmir. Ondan hazırlanmış preparatlardan yaşlıların və 2 yaşına qədər uşaqların istifadə eləməsi tövsiyə edilmir. Xaşxaş yetişdirmək qadağandır və bununla məşğul olanlar cinayət məsuliyyətinə cəlb olunurlar.
Milli.Az /news.milli.az

Xəbərlər     Baxılıb: 1343   Tarix: 20 sentyabr 2020
f Paylaş


xidmetler

Oxşar xəbərlər

.

Evdən çıxanda çimmək yaxşıdır, yoxsa yatmazdan əvvəl? - Həkimdən xəbərdarlıq

Bir çox insan səhər evdən çıxmazdan əvvəl duş qəbul etməyi üstün tutur. Mütəxəssislər isə bu mövzuda xəbərdarlıq edir. xəbər verir ki, bir qisim insan yatmazadan əvvəl duş qəbul etməyə üstünlük verir. Həkimlər hesab edi

.

Əlləri tez-tez sabunla yumayın

Bəzi valideynlərin evdə ultra-gigiyena qaydalarına riayət etmək meyli uşaqlarının sağlamlığı üçün fəlakətli nəticələrə səbəb ola bilər. Antibakterial sabunlarla onların ürək-damar xəstəlikləri və nəticədə erkən ölüm risk

.

Yeni virus yayılıb - Pandemiya geri gəlir?

Əgər meymunçiçəyi (Mpox) xəstəliyinə qarşı effektiv tədbirlər görülməzsə, bu, insan sağlamlığı üçün böyük bir təhlükə yaradacaq. xəbər verir ki, Böyük Britaniyanın Surrey Universitetinin araşdırmaçıları bildiriblər. Onları

.

Beyni 10 yaş cavanlaşdıran üsul

Britaniya Kolumbiyası Universitetinin tədqiqatçılarının fikrincə, smartfonunuzda internetə girişi cəmi iki həftə məhdudlaşdırmaq beyninizi on il cavanlaşdıra bilər. xəbər verir ki, təcrübədə ABŞ və Kanadadan 400-dən çox insa

.

Ayaqdakı ağrıların əsas səbəbi açıqlandı -Ayaq uyuşmasının NƏTİCƏSİ

Ayaq ağrısı və aşağı ətrafların vəziyyətindəki dəyişikliklər bəzən nəzərə alınmayan, amma ciddi sağlamlıq problemlərinin əlaməti ola bilər. xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, yüksək səviyyədə olan LDL (aşağı sıxlıql

.

Səhər yeməyindən əvvəl nə etməli? - Uğurlu gün üçün ən yaxşı rituallar

Sadə səhər vərdişləri gününüzü daha aktiv, sevincli edə və sağlamlığınızı yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər. -a istinadən xəbər verir ki, səhər saatları bütün günün əsasını təşkil edir. Əhvalınız, performansınız və ümumi rifahını

.

Yaz aylarında yuxunun pisləşməsinin SƏBƏBİ

Yaz aylarında yuxuya getmək daha çətindir və yuxu daha narahat olur.  xəbər verir ki, bunu psixoloq Natali Dautoviç deyib. Mütəxəssisin fikrincə, yuxunun keyfiyyətinə bir çox ekoloji faktorlar təsir edir. O aydınlaşdırı

.

Bu formada yatmaq üzü qırışdırır

Mütəxəssislərin fikrincə yüksək stres altında olan insanların yuxu pozisiyaları onların ruh halı və bədən reaksiyalarını əks etdirə bilər. xəbər verir ki, Dr. Kyle Osbourne yuxunun stressi artırdığını və metabolizmaya təsi

.

Faringit zamanı nə etməli?

Faringit (boğaz iltihabı) boğazda ağrı, qızartı və udqunma çətinliyi ilə özünü göstərir. Bu problemə viruslar, bakteriyalar və ya allergiyalar səbəb ola bilər. Sürətli sağalma üçün aşağıdakıları etməlisən:. Bol maye qəbu

turlar.az

sonxeber.az=https://sonxeber.az=sonxeber.az yay kolleksiyasi kosmetika mehsullari gelinlikler 3 kq daglar haqqinda kesmikli koke kisiler yataqda dieta haqisda gozde olar rus dilini öyrənək 2 ci dərs oğlaq