sebet.az onlayn maqazin

"Dünyaca nüfuzlu elmi nəşrlər də erməni iddialarını rədd edir" - Alim - FOTO

"Dünyaca nüfuzlu elmi nəşrlər də erməni iddialarını rədd edir" - Alim - FOTOErmənilərin Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları, tarixi faktları təhrif etmələri, Azərbaycan əraziləri ilə bağlı saxta, uydurma məlumatlarla çıxış etmələri yeni deyil. Mənfur qonşumuz bir əsrdən artıqdır ki, təkcə ərazi iddiaları ilə çıxış etmir, işğal, etnik təmizləmə siyasətini əlində bayraq edir, eləcə də Azərbaycanın toponimlərinə qarşı sərsəm bəyanatları ilə gündəmə gəlir.
Milli.Az bildirir ki, bunu Trend-ə AMEA Elm Tarixi İnstitutunun Tarixşünaslıq və Mənbəşünaslıq şöbəsinin müdiri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Ziyad Əmrahov deyib.
Onun sözlərinə görə, belə sərsəm bəyanatlardan biri müzəffər Azərbaycan Ordusunun 2020-ci il 44 günlük vətən savaşından sonra işğaldan azad edilmiş tarixi Azərbaycan şəhəri Şuşa ilə bağlı diqqəti cəlb edir.
Tarixçi qeyd edib ki, 2020-ci ilin noyabrın 8-də şanlı Azərbaycan əsgərinin gərgin döyüşlərdən, ölüm-dirim savaşından sonra Şuşanı işğaldan azad etməsini düşmən cəbhəsi heç cürə həzm edə bilmir, hazırkı informasiya yükünün böyük ağırlığını Şuşa şəhərinin üzərinə yönəldir, son günlərdəki daha bir neçə bəyanatlarında guya "Şuşa uğrunda Azərbaycan əsgərinin döyüşmədiyini, Şuşanın ermənilər tərəfindən könüllü təslim edildiyini", "bağışlandığını", bir az da irəli gedərək "Şuşa şəhərinin əsasının ermənilər tərəfindən qoyulması", şəhərin tarixi adının "Şuşa deyil, Şuşi olması", "çar Rusiyası dövründə şəhər əhalisinin böyük əksəriyyətinin ermənilərdən ibarət olması" kimi fikirlərlə ürək bulandırmaqdadırlar:
"Bəs Şuşa şəhəri ilə bağlı tarixi faktlar nə deyir? Müzəffər Azərbaycan əsgərinin mübarizə, döyüş ruhunu "kiçiltməkdə" düşmənin məqsədi nədir? Qarabağ xanlığının tarixini öyrənmək üçün mühüm mənbələrdən biri olan "Qarabağnamələr" Şuşa şəhərinin tarixi ilə bağlı da zəngin məlumat verir".
Z.Əmrahovun sözlərinə görə, "Qarabağnamələr"in demək olar ki, hamısında XVIII əsrdə Azərbaycanda baş vermiş siyasi hadisələrin təsvirləri üst-üstə düşür. Bu baxımdan Mirzə Adıgözəl bəyin "Qarabağnamə"si və Mirzə Camal Cavanşirin "Qarabağ tarixi" əsərləri diqqəti cəlb edir. Birinci əsər 1845-ci ildə Azərbaycan dilində, ikinci əsər isə 1847-ci ildə fars dilində yazılmışdır:
"Müəlliflərin verdiyi məlumata görə, Şuşa qalasının tikilməsinin tarixçəsi belə olmuşdur: "Pənahəli xanın yeni paytaxt yaratmaq fikrində olduğunu bilən saray əyanlarından bir qrupu ona dəniz səviyyəsindən 1800-2000 metr yüksəklikdə olan və üç tərəfdən təbii müdafiəsi olan, meşələrlə örtülmüş, bir tərəfdən uçurum, digər tərəfdən isə sıldırım qayalarla əhatə olunmuş, bir növ təbii qalanı xatırladan yeri göstərdilər. Xanlığın gələcək paytaxtı və başlıca istinadgah-istehkamı olacaq belə bir qalanın salınmasına başlıca tələbləri Pənahəli xan özü müəyyən etmişdi."
Mirzə Camal Cavanşir isə yazır ki, xanın bir neçə nəfər bilici və məlumatlı adamı gedib qalanın yerini və ətrafını yoxladı. Yoxlamadan sonra xan sevinərək, bir neçə nəfər öz yaxın adamı ilə buraya gəldi, yerlə tanış olub, əzmlə qalanın əsasını qoydu. Bu miladi təqvimlə 1751-1752-ci il idi. Bu fikri digər Qarabağnamə müəllifi Mirzə Yusif Qarabaği də təsdiq edir və yazır ki, bundan sonra 1752-ci ildə Pənah xan xoş bir gündə Şuşa şəhərinin təməlini qoydu. Göründüyü kimi, yerli qaynaqlar şəhərinin adının Şuşa, tarixini isə 1751-1752-ci il olaraq qeyd edirlər".
Z.Əmrahov qeyd edib ki, Şuşa şəhərinin adı və tarixi ilə bağlı digər mühüm mənbələr çar Rusiyası dövründə işıq üzü görmüş "Qafqaz təqvimi"dir. (Кавказский календарь). Bu nəşrlər ildə bir dəfə olmaqla 1845-ci ildən 1916-cı ilə kimi Tiflisdə işıq üzü görmüşdür. Cənubi Qafqazın siyasi, iqtisadi, coğrafi vəziyyəti ilə bağlı məlumat verən 1845-ci il birinci nəşrdə biz Çar Rusiyasının şəhərləri və yolları haqqında məlumata (şəkil 1) da rast gəlirik. Burada şəhərin adının Şuşa olduğu, yenə də "Qafqaz təqvimi"nin 1852-ci il buraxılışında şəhərin adının Şuşa olduğu, onun Şamaxı quberniyasının qəza şəhəri, keçmiş Qarabağ xanlığının paytaxtı olması, təqribən 1752-ci ildə Pənahəli xan tərəfindən əsasını qoyulması yer alır.
Dünyaca nüfuzlu elmi nəşrlər olan "İslam Ensiklopediyası" və "Britannica" da şəhərinin adını Şuşi deyil, Şuşa olaraq qeyd, onun əsasının qoyulmasını 1752-ci ilə aid edirlər. Ümumiyyətlə, Şuşa şəhəri ilə bağlı mənbələrin sayını kifayət qədər çoxaltmaq mümkündür, lakin biz burada ermənilərin bu gün iddia elədiyi "Şuşi" adına deyil, şəhərin həqiqi adına - Şuşa adına rast gəlirik:
"Bəs belə olan halda, ermənilərin məqsədi nədir? Təbii ki, ortada yalan isə ondan ibarətdir ki, dünyanın diqqətini əsl həqiqətlərdən yayındırmaq, erməni vətəndaşlarını saxta ideologiyalarının girovluğunda saxlamaq, qonşu Azərbaycana qarşı ərazi iddialarının bitmədiyini göstərmək, 44 günlük rəşadətli döyüş yolu keçmiş Azərbaycan əsgərinin rolunu heçə endirmək. Ölkə başçısının da dediyi kimi "Şuşa əməliyyatında yüzlərlə işğalçı məhv edilib, onların sayını biz bilirik. Şuşanı müdafiə edən yüzlərlə işğalçını Azərbaycanın qəhrəman övladları məhv edib. Belə olan halda, necə demək olar ki, Şuşa bizə bağışlanıb?! Əlbəttə, bütün bunlar hamsı növbəti erməni təxribatıdır və hərbi əməliyyatların başa çatmasından sonra bütövlükdə Qarabağda Azərbaycanın suveren hüquqlarının bərpası uğrunda aparılan diplomatik danışıqları əngəlləmək niyyəti güdür"
Milli.Az /news.milli.az

Maraqlı     Baxılıb: 2161   Tarix: 29 yanvar 2021
f Paylaş


DİGƏR XƏBƏRLƏR

AMEA-nın Tarix İnstitutuna direktor seçilib

Bu gün AMEA-nın Humanitar və İctimai Elmlər bölməsinin Elmi Şurasının iclası keçirilib. APA-ya istinadən bildirir ki, iclasda tarix üzrə elmlər doktoru, professor Kərim Şükürov səsvermə yolu ilə AMEA-nın A.A.Bakıxanov adın

Quşçu palçıq vulkanının püskürmə səbəbi açıqlandı

AMEA-nın Geologiya və Geofizika İnstitutunun (GGİ) Palçıq vulkanizmi şöbəsinin əməkdaşlarının gəldiyi ilkin nəticələrə əsasən, Azərbaycanın aktiv vulkanlarından hesab edilən Şamaxıdakı Quşçu palçıq vulkanının püskürməsini

Azərbaycan alimlərindən yenilik - "Qara qutu"lar nasazlıqları əvvəlcədən xəbər verəcək - VİDEO

Azərbaycanlı alimlərin kəşf etdikləri "küy texnologiyası"nın əhəmiyyətindən danışacağıq. Çoxları hələ də məlumatsız olsa da, məhz bu texnologiyanın köməyi ilə bir sıra ciddi və həyati əhəmiyyət kəsb edən problemlər

Əli Abbasova AMEA-da yeni vəzifə verildi

Məlum olduğu kimi, ötən gün Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Rəyasət Heyətinin növbəti iclası keçirilib. qafqazinfo-ya istinadən xəbər verir ki, AMEA-nın prezidenti Ramiz Mehdiyevin də iştirak etdiyi iclasda bir sıra kad

AMEA-da direktor və direktor müavini nöqsanlara görə işdən azad edildilər

AMEA-nın Radiasiya Problemləri İnstitutunun direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü Oqtay Səmədov və ümumi işlər üzrə direktor müavini Hökmən Mahmudov işlərində yol verdikləri ciddi nöqsanlara görə vəzifələrindən azad ediliblər

Azərbaycanda vulkan palçığının xammalı əsasında gübrə hazırlanıb

AMEA-nın Yer Elmləri Bölməsinin (YEB) alimləri tərəfindən vulkan palçığının xammalı əsasında üzvi-mineral gübrə hazırlanıb.  Trend-ə istinadən bildirir ki, bunu AMEA-nın vitse-prezidenti, bölmənin Elmi şurasının sədri, akademi

Fizika İnstitutunun rəhbərliyi işdən çıxarıldı: yeyintilər var

Yanvarın 8-də Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Rəyasət Heyətinin cari ildə ilk iclası keçirilib. bildirir ki, iclasda bir sıra məsələlərə dair qərarlar qəbul edilib. Belə ki, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA

"Nizami ili" haqqında sərəncam elm adamlarını səfərbər edir - İsa Həbibbəyli

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2021-ci ili "Nizami ili" elan etməsi ölkəmizdə klassik ədəbi irsimizə, milli ədəbiyyatımızın və mədəniyyətimizin görkəmli simalarının tanıdılmasına müstəqil Azərbayca

Professor Əmir Əliyev: "Xəzər dənizində gedən enmə prosesi iqlim faktoruna söykənir

"Qərb mətbuatında yayımlanan məlumata görə, alimlər Xəzər dənizi səviyyəsinin əsrin sonunadək 9-18 metr enəcəyi qənaətinə gəliblər. Xəzər dənizi dünya okeanı ilə birbaşa əlaqəsi olmayan ondan təcrid olunmuş dəniz olduğunda


sebet.az onlayn maqazin mp3 yukle
Mp3 yukle sayti


vizalar.az
viza desteyi


biletler.az
avia biletler


turlar.az

sonxeber.az makiyaj etmek qaydalari makiyaj instagram qaşların formalari sepkilere qarsi maska quymaq resepti cins şalvar intim seks kosmetika qan laxdalanmasinda ceferinin rolu terezi burci