Şaftalının faydaları nələrdir, neçə kaloridir?

Şaftalı vitamin, mineral və antioksidant tərkibi ilə ümumi sağlamlığı dəstəkləyən, həzm sistemini rahatlaşdıran və immuniteti gücləndirməyə kömək edən yay mövsümünə xas lifli bir meyvədir. Aşağı kalorili quruluşu və yüksək su nisbəti ilə çəkiyə nəzarət proseslərində balanslı bir ara pay kimi seçilə bilər. Tərkibindəki kalium və beta-karotin ilə ürək, damar, göz və dəri sağlamlığının qorunmasına mühüm töhfələr verə bilər.
Milli.Az xəbər verir ki, şaftalı mütəmadi və porsiyaya nəzarət edilərək istehlak edildikdə, hüceyrə səviyyəsindən orqan sistemlərinə qədər bir çox sahədə sağlamlığı dəstəkləyir:
Tərkibindəki C vitamini və antioksidantlar sayəsində bədənin infeksiyalara və mövsümi xəstəliklərə qarşı müqavimətini artırır.
Lifli quruluşu bağırsaqların hərəkətini sürətləndirir və qəbizlik riskini azaldır.
Kalium mineralı sayəsində qan təzyiqini tarazlaşdırır, xolesterinin səviyyəsini tənzimləməyə kömək edir.
Beta-karotin (A vitamini öncülü) göz torunun (retina) sağlam işləməsini, C vitamini isə dərinin elastikliyini (kollagen sintezi) qorumağa kömək edir.
Yüksək su tərkibi və kalium sayəsində böyrəkləri dəstəkləyərək bədəndəki artıq mayenin (ödəmin) və hüceyrə tullantılarının atılmasını sürətləndirir.
Şaftalı karbonhidrat, lif, vitamin və minerallar baxımından zəngindir, yağ və natrium (duz) nisbəti isə demək olar ki, yoxdur.
Bir orta boy (təxminən 150 qram) şaftalı ortalama 60-68 kalori ehtiva edir. Çəkisinin 85%-dən çoxu sudan ibarət olduğu üçün kalori dəyəri çox aşağı, lakin toxluq hissi yüksəkdir.
Şaftalinin tərkibindəki lif və vitaminlərdən maksimum faydalanmaq üçün onu yaxşıca yuyub, təmiz, çiy və qabığı ilə birlikdə bütöv halda yemək tövsiyə olunur. Əgər şirəsini çəksəniz, ən faydalı hissəsi olan lifi itirmiş olarsınız.
Şaftalinin həddindən artıq istehlakının zərərləri varmı?
Hər qidada olduğu kimi, şaftalinin də normadan artıq yeyilməsi bəzi problemlər yarada bilər:
Həddindən artıq lif və fruktoza qəbulu qarın şişkinliyi, qaz və ya ishal yarada bilər.
Böyrək çatışmazlığı olan xəstələr potasiumla zəngin olduğu üçün şaftalını həkim nəzarəti ilə yeməlidirlər.
Meyvəni yedikdən sonra dodaqlarda və ya boğazda qaşınma hiss edilərsə, bu allergik reaksiya əlaməti ola bilər.
Qabığı soyulmuş yumşaq şaftalı ishal zamanı bədənin itirdiyi maye və kaliumu bərpa etməyə kömək edir.
Qəbizlik yaradırmı? Xeyr, əksinə, lifli quruluşu sayəsində qəbizliyə yaxşı təsir edir və bağırsaq hərəkətliliyini artırır.
Kökəldirmi? Xeyr, porsiya ölçüsünə diqqət edildikdə kökəltmir, əksinə aşağı kalorisi ilə arıqlamağa kömək edir.
Hamiləlikdə zərərlidirmi? Xeyr, tam əksinə, hamiləlikdə çox faydalıdır. Tərkibindəki fol turşusu körpənin inkişafına, C vitamini isə anada qan azlığının qarşısını almağa kömək edir.
Şəkəri yüksəldirmi? Şaftalinin qlikemik indeksi aşağı-orta səviyyədədir. Şəkər xəstələri onu tək yemək əvəzinə, yanına qoz, badam və ya bir az qatıq əlavə edərək daha balanslı istehlak edə bilərlər.
Müəllif: Ülkər Vəliyeva (Milli.Az redaktor)