XIX əsrdə qadınların gözəllik üçün istifadə etdiyi təhlükəli üsullar

XIX əsrdə qadınlar gözəl görünmək üçün müxtəlif üsullardan istifadə edirdilər, lakin həmin dövrdə kosmetikanın tərkibi bu günlə müqayisədə xeyli təhlükəli idi. Elmi biliklərin kifayət qədər inkişaf etməməsi səbəbindən bir çox zərərli maddələr gündəlik gözəllik vasitəsi kimi tətbiq olunurdu və bu, ciddi sağlamlıq problemlərinə yol açırdı.
Ən geniş istifadə olunan maddələrdən biri arsen (mişyak) idi. İnsanlar bunun dəriyə parlaqlıq verdiyini və üz rəngini yaxşılaşdırdığını düşünürdülər. Hətta bəzi kosmetik məhsulların tərkibinə əlavə edilirdi. Lakin arsen əslində zəhərli maddədir və uzunmüddətli istifadəsi zəhərlənmə, daxili orqanların zədələnməsi və ölüm riski yaradırdı. Radium da həmin dövrdə "faydalı" hesab edilən maddələrdən idi.
Radioaktiv olmasına baxmayaraq, onun əsasında üz kremləri, şampunlar və saç uzadan vasitələr hazırlanırdı. İnsanlar onun bədənə enerji verdiyini və sağlamlığı yaxşılaşdırdığını düşünürdülər, lakin sonradan bu maddənin təhlükəli olduğu sübut olundu.
Civə isə xüsusilə dəri xəstəliklərinin müalicəsində istifadə olunurdu. Bu maddə qısa müddətdə effekt versə də, orqanizmdə toplanaraq sinir sisteminə zərər verir, dişlərin tökülməsinə və ağır xəstəliklərə səbəb olurdu. Buna baxmayaraq, uzun müddət kosmetik vasitələrin əsas tərkib hissələrindən biri olaraq qalırdı. Bundan əlavə, bəzi məhsullarda kantaridin adlı zəhərli maddə də istifadə olunurdu. Bu maddə dəridə qıcıqlanma yaradaraq qan dövranını artırdığı üçün saç uzatma vasitələrində tətbiq edilirdi. Lakin bu, ciddi yan təsirlərə səbəb ola bilirdi.
Daha da təhlükəli üsullardan biri saçların təmizlənməsi üçün benzinin istifadə olunması idi. Bu maddə "quru şampun" kimi tətbiq olunurdu, lakin çox tez alışan olduğu üçün yanğınlara və faciəli hadisələrə səbəb olurdu. XX əsrin əvvəllərinə doğru isə rentgen şüaları ilə epilyasiya populyarlaşdı. Bu üsul o dövrdə rahat və ağrısız hesab edilsə də, sonradan məlum oldu ki, bu cür prosedurlar dəri yanığına, şişlərə və digər ciddi xəstəliklərə gətirib çıxarır.
XIX əsrdə gözəllik naminə istifadə olunan bu üsulların bir çoxu sağlamlıq üçün son dərəcə təhlükəli idi. Bu təcrübələr göstərir ki, müasir kosmetika sənayesində tətbiq olunan təhlükəsizlik standartları məhz belə riskli keçmişin nəticəsində formalaşıb.
Xədicə Əfqan / gencaile.az