Qəhvənin təsiri niyə insandan insana dəyişir?

Qəhvə içdikdən sonra gecə yuxuya gedə bilməyənlər olduğu kimi, yatmazdan əvvəl bir fincan qəhvə içsə belə rahat yatan insanlar da var.
Milli.Az xəbər verir ki, mütəxəssislər bunun səbəblərindən birinin genetik xüsusiyyətlərlə bağlı olduğunu bildirirlər.
Qeyd olunur ki, kofeinin orqanizmdə nə qədər müddət qalması insandan insana dəyişir. Bu prosesə əsasən qaraciyərin kofeini parçalama sürəti təsir edir.
Kofein orqanizmdə nə qədər qalır?
Kofein qəhvə içildikdən sonra qana keçir və qısa müddətdə beyinə çatır. Daha sonra qaraciyərdəki fermentlər tərəfindən parçalanaraq sidik vasitəsilə orqanizmdən xaric edilir.
Mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu proses insandan asılı olaraq 6-20 saat davam edə bilər. Buna görə də günün ikinci yarısında içilən qəhvə bəzi insanlarda gecə yuxusuna təsir göstərə bilər.
Qaraciyərin kofeini nə qədər sürətlə parçalamasında CYP1A2 adlı gen mühüm rol oynayır. Bu səbəbdən eyni miqdarda qəhvə içən iki insanın kofeinə reaksiyası tamamilə fərqli ola bilər.
Yuxu mütəxəssisləri yatmazdan ən azı 6 saat əvvəl kofein qəbulunu dayandırmağı tövsiyə edirlər.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, kofein yalnız yuxuya getməyi çətinləşdirmir, həm də yuxunun keyfiyyətinə təsir göstərə bilər.
Məsələn, saat 22:00-da yatmağa hazırlaşan şəxslərə günorta saat 14:00-dan sonra kofein qəbul etməmək tövsiyə olunur.
Araşdırmalara görə, siqaret çəkmək qaraciyərin kofeini daha sürətlə parçalammasına səbəb ola bilər. Bu prosesin 65 faizə qədər sürətləndiyi bildirilir.
Bəzi dərmanlar, o cümlədən müəyyən antibiotiklər və doğuşa nəzarət həbləri isə əks təsir göstərərək kofeinin orqanizmdə daha uzun müddət qalmasına səbəb ola bilər.
Hamiləlik zamanı baş verən hormonal dəyişikliklər də kofeini parçalayan qaraciyər fermentinin fəaliyyətini zəiflədə bilər.
Mütəmadi qəhvə içən insanlarda isə zamanla orqanizmin kofeinə uyğunlaşması nəticəsində həssaslıq azala bilər.
Müəllif: Mina Mikayılova (Milli.Az müxbir)