sebet.az onlayn maqazin

Quşçu palçıq vulkanının püskürmə səbəbi açıqlandı

Quşçu palçıq vulkanının püskürmə səbəbi açıqlandıAMEA-nın Geologiya və Geofizika İnstitutunun (GGİ) Palçıq vulkanizmi şöbəsinin əməkdaşlarının gəldiyi ilkin nəticələrə əsasən, Azərbaycanın aktiv vulkanlarından hesab edilən Şamaxıdakı Quşçu palçıq vulkanının püskürməsinin baş verməsi ətraf zonalarda artan seysmik aktivliyin rolu ilə bağlı ola bilər. Belə ki, dekabr ayının sonlarından başlayaraq Şamaxı-Qobustan rayonunda müxtəlif amplitudalı seysmik hadisələrin baş verməsi və belə tendensiyanın hələ də davam etməsi vulkanların fəaliyyətinə müsbət təsir göstərir.
Milli.Az bildirir ki, AMEA-dan Trend-ə verilən məlumata görə, sözügedən vulkanın püskürməsi güclü uğultu ilə başlayıb, tullantı məhsulları 50-60 m yüksəkliyə qalxıb. Püskürmənin alovsuz müşahidə edildiyi də bildirilir.
GGİ mütəxəssisləri müəyyənləşdiriblər ki, sayca 16-cı dəfə paroksizmi qeydə alınan vulkanın son yüz il ərzində heç bir aktivliyi müşahidə olunmayan şimal eruptiv mərkəzində təzahür edib. Son dövrlər, o cümlədən 2018-2019-cu illərdə ardıcıl ənənəvi püskürməsi qeydə alınan cənub aktiv zona ilə 700 m məsafədə yerləşən yeni aktivləşən sahədə yer səthinə xaric edilən palçıq axınlarının əhatəsi 3 ha ərazini tutur. 0,9 m orta qalınlıqlı yeni brekçiyanın vulkan üzrə ümumi həcmi 27000 kubmetr hesablanıb. Şöbə əməkdaşlarının tədqiqatlarının nəticəsinə görə, əmələ gəlmiş iki əsas axın dilləri təxminən 100 m-dən bir qədər az ərazini tutur ki, onların istiqamətləri cənub-qərbə və şimal-qərbə yönəlib. Yer səthinə gətirilən brekçiyanın nisbətən qatı olması palçıq kütləsinin daha böyük ərazilər boyu paylanmasını məhdudlaşdırıb, relyef üzrə mailliyi az olan sahələrdə, o cümlədən vulkanın şərq hissəsində daha böyük qalınlıqla (bəzən 1,5 m-ə çatan) müşahidə olunmasına şərait yaradıb. Bununla bağlı qərb cinahlarda, axın dilləri ərazisində minimal qalınlıqlar (0,4-0,6 m) qeydə alınıb. Püskürmə nəticəsində aktivləşən eruptiv mərkəzdən cənuba doğru, daha aktiv hesab olunan, eləcə də son illər ərzində tez-tez püskürən və kəndə yaxın məsafədə yerləşən Quşçunun cənub eruptiv sahəsinə meyilli tektonik çatlar müşahidə edilib. Dərinliyi və eni çox da böyük olmayan belə çatların yüzlərlə metr davam etməsi izlənilib. Vulkanın şərq hissəsini əhatə edən krater bəndi sahəsində gölməçə formalaşıb və həmin sulu sahədə intensiv qaz qabarcıqları müşahidə olunub. Ümumilikdə şərq krater bəndi sahəsindən eruptiv mərkəzə doğru formalaşmış çatlı əmələgəlmələrdən qaz buxarlarının intensiv xaric olunması diqqəti cəlb edib.
Məlumat üçün qeyd edək ki, Quşçunun yeni püskürməsi baş verən eruptiv zonası rayonun bir neçə mülkiyyətçisinin təsərrüfat sahəsini əhatə edir. Həmin zonada əkin işləri həyata keçirən mülkiyyətçilər burada aktiv vulkan ocağının yerləşməsi haqqında məlumatlı olmayıblar.
Hazırda şöbə əməkdaşları son ayda müşahidə olunan aktivləşmə ilə yanaşı, püskürmə sahəsindən gətirilən yanar şistli süxurların və neftli qumdaşlarının tədqiqini davam etdirirlər.
Milli.Az /news.milli.az

Maraqlı     Baxılıb: 1241   Tarix: 26 yanvar 2021
f Paylaş


DİGƏR XƏBƏRLƏR

Azərbaycan alimlərindən yenilik - "Qara qutu"lar nasazlıqları əvvəlcədən xəbər verəcək - VİDEO

Azərbaycanlı alimlərin kəşf etdikləri "küy texnologiyası"nın əhəmiyyətindən danışacağıq. Çoxları hələ də məlumatsız olsa da, məhz bu texnologiyanın köməyi ilə bir sıra ciddi və həyati əhəmiyyət kəsb edən problemlər

Əli Abbasova AMEA-da yeni vəzifə verildi

Məlum olduğu kimi, ötən gün Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Rəyasət Heyətinin növbəti iclası keçirilib. qafqazinfo-ya istinadən xəbər verir ki, AMEA-nın prezidenti Ramiz Mehdiyevin də iştirak etdiyi iclasda bir sıra kad

AMEA-da direktor və direktor müavini nöqsanlara görə işdən azad edildilər

AMEA-nın Radiasiya Problemləri İnstitutunun direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü Oqtay Səmədov və ümumi işlər üzrə direktor müavini Hökmən Mahmudov işlərində yol verdikləri ciddi nöqsanlara görə vəzifələrindən azad ediliblər

Azərbaycanda vulkan palçığının xammalı əsasında gübrə hazırlanıb

AMEA-nın Yer Elmləri Bölməsinin (YEB) alimləri tərəfindən vulkan palçığının xammalı əsasında üzvi-mineral gübrə hazırlanıb.  Trend-ə istinadən bildirir ki, bunu AMEA-nın vitse-prezidenti, bölmənin Elmi şurasının sədri, akademi

Fizika İnstitutunun rəhbərliyi işdən çıxarıldı: yeyintilər var

Yanvarın 8-də Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Rəyasət Heyətinin cari ildə ilk iclası keçirilib. bildirir ki, iclasda bir sıra məsələlərə dair qərarlar qəbul edilib. Belə ki, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA

"Nizami ili" haqqında sərəncam elm adamlarını səfərbər edir - İsa Həbibbəyli

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2021-ci ili "Nizami ili" elan etməsi ölkəmizdə klassik ədəbi irsimizə, milli ədəbiyyatımızın və mədəniyyətimizin görkəmli simalarının tanıdılmasına müstəqil Azərbayca

Professor Əmir Əliyev: "Xəzər dənizində gedən enmə prosesi iqlim faktoruna söykənir

"Qərb mətbuatında yayımlanan məlumata görə, alimlər Xəzər dənizi səviyyəsinin əsrin sonunadək 9-18 metr enəcəyi qənaətinə gəliblər. Xəzər dənizi dünya okeanı ilə birbaşa əlaqəsi olmayan ondan təcrid olunmuş dəniz olduğunda

İlin əsas elmi kəşfi açıqlandı

"Science" jurnalı Moderna və Pfizer-BioNTech RNT peyvəndlərinin yaradılmasını 2020-ci ildə elmi aləmdə əsas kəşf adlandırıb. xəbər verir ki, bu barədə nəşrin saytında məlumat yayılıb. "Yaxşı bilirdik ki, əsa

400-ə yaxın Azərbaycan toponimi milliləşdirilir

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında 400-ə yaxın toponimin adının dəyişdirilməsi, milliləşməsi və onların düzgün yazılışının müəyyən edilməsi istiqamətində işlər aparılır. bildirir ki, bunu Trend-ə Dilçilik İnstitutunu


sebet.az onlayn maqazin mp3 yukle
Mp3 yukle sayti


vizalar.az
viza desteyi


biletler.az
avia biletler


turlar.az

sonxeber.az geyim necə seçməli toy makiyaji sekilleri yay geyimləri 2021 bolqar biberinin faydasi dalğalı saç düzümləri cizgi filmləri cennet almasi kosmetika cin deqvimi dag basina