Milyonlarla insanın ölümünə səbəb olan "Qara ölüm"ün necə yayıldığı bilindi

Milyonlarla insanın ölümünə səbəb olan Orta əsr Avropasında 25 milyon insanın ölümünə səbəb olduğu təxmin edilən vəba epidemiyasının düşünüldüyündən fərqli şəkildə yayıldığı ortaya çıxıb.
Milli.Az medicina.az-a istinadən xəbər verir ki, "Qara ölüm" kimi tanınan vəbaya səbəb olan "Yersinia pestis" adlı bakteriya gəmiricilər və birələr arasında təbii şəkildə yayılır.
Birələrin insanları sancaraq xəstəliyi ötürdüyü məlum olduğundan, bunun vəba epidemiyalarının səbəbi olduğu təxmin edilirdi.
"PLOS Biology" jurnalında dərc edilən yeni araşdırmaya görə, Avropada epidemiyanın yayılmasında başqa bir böcək də birə qədər mühüm rol oynamış ola bilər.
İnsan qanı ilə qidalanan bədən bitlərinin "Yersinia pestis" bakteriyasını daşıya biləcəyi bilinsə də, epidemiyaya səbəb olacaq qədər onları yaya bilməyəcəkləri düşünülürdü.
Tədqiqatın baş müəllifi Co Hinnbuş Avropada "Qara ölüm" epidemiyasının tibbi tarixi ilə bağlı uzun müddətdir davam edən mübahisələrə son qoymaq qərarına gəlib. Bu qeyri-müəyyənliyi aradan qaldırmaq üçün elm adamları laboratoriyada bədən bitlərinin bakteriyaları yayma sürətini araşdırıblar.
Bitlər insan dərisinin temperaturunu təqlid edən süni dəri üzərində "Yersinia pestis" olan qan nümunələri ilə qidalandırılaraq yoluxdurulublar. Bu bitlər daha sonra steril süni dəridən qan udaraq bakteriyaları müntəzəm olaraq yaymağa başlayıblar.
Tədqiqatçılar, həmçinin bakteriyaların bitlərdə "Pawlowsky" bezlərini yoluxdura biləcəyini müəyyən ediblər. Bu tüpürcək vəziləri infeksiyanı yalnız həzm sistemində daşıyan bitlərə nisbətən patogeni daha ardıcıl ötürüb. Vəzilərin ifraz etdiyi bir növ sürtkü maddəsinin bakteriyaları bitin ağzına ötürdüyü düşünülür.
Alimlərin fikrincə, bu bitlər insanları dişləyərək xəstəliyi ötürmüş və epidemiyanın yaranmasında rol oynamış ola bilərlər.
Milli.Az

Xəbərlər     Baxılıb: 1069   Tarix: 12 iyun 2024
f Paylaş


xidmetler

Oxşar xəbərlər

.

Öd kisəsi ağrıyanda nə etməli? - 5 MƏSLƏHƏT

Öd kisəsi ağrı hiss edən, ağrı siqnalı verən orqandır. Çox zaman kisədə daş olanda və iltihabi xəstəliklərdə ağrıyır. Kəskin pristuplarda ilk işiniz təcili yardım çağırıb, xəstəxanaya çatmaqdır, bu zaman hətta ağrıkəsic

.

Süni intellekt tibbdə həm faydalı, həm də riskli ola bilər – Komissiya sədri

Süni intellekt artıq səhiyyə sisteminə daxil olub. Lakin burada vacib bir sual yaranır: süni intellekt səhv etsə, məsuliyyəti kim daşıyacaq?.  Trend-ə istinadən xəbər verir ki,  bunu TƏBİB-in Doğuşayardım Komissiyasının sədr

.

Mağazadan bu südü heç vaxt almayın - SƏBƏB

Süd illərdir zülal və kalsiumla zəngin, dəyərli məhsul hesab olunur. Lakin onun hər növü sağlamlıq üçün eyni dərəcədə faydalı deyil. xəbər verir ki, dietoloqlar hansı süd növünü almamağın daha yaxşı olduğu barədə məluma

.

Boyuna ətir vurmaq hormonlara təsir edir - XƏBƏRDARLIQ

Aparılan araşdırmalar göstərir ki, bir çox parfüm və kosmetik məhsulun tərkibində hormon sisteminə mənfi təsir göstərə bilən kimyəvi maddələr mövcuddur. xəbər verir ki, mütəxəssislərin bildirdiyinə görə, xüsusilə boyun nahiyəs

.

Tut doşabı nəyə faydalıdır? - Çəki artırırmı?

Tut bəhməzi Azərbaycan mətbəxinin və təbii müalicə üsullarının ən qiymətli qidalarından biridir. Yüksək dəmir tərkibi və enerji verən xüsusiyyəti ilə tanınan bu şəfalı qida, xüsusilə qış aylarında immun sistemini gücləndirmə

.

Qoz və fındığı unudun: Sağlamlıq üçün ən faydalı 3 çərəz

Mütəxəssislər qidalanma rasionumuza daxil etməli olduğumuz, vitamin və mineral anbarı hesab edilən ən güclü 3 çərəzi açıqlayıblar. Bu çərəzlər həm ürəyi qoruyur, həm də yaşlanmanı ləngidir.  xəbər verir ki, Braziliya qoz

.

Bu vəziyyətdə yatmaq korluğa səbəb olur

Yatış formasınız təkcə bel və boyun ağrılarına deyil, həm də göz təzyiqinin (qlaukoma) artmasına və görmə qabiliyyətinin itirilməsinə səbəb ola bilər.  xəbər verir ki, üzüüstə (yastığa qapanaraq) yatdıqda göz almalarına birbaş

.

"Alzheimer"in ən çox rast gəlinən 10 erkən əlaməti

"Alzheimer" xəstəliyi sadəcə adi unutqanlıq deyil. Bu xəstəlik zamanla yaddaş, düşünmə və davranışlara təsir göstərən ciddi bir nevroloji pozuntudur. xəbər verir ki, mütəxəssislər erkən mərhələdə diqqət yetirilməl

.

Səhər yeməyi üçün ən doğru saat: Maddələr mübadiləsini belə sürətləndirin

Səhər yeməyi günün ən vacib öyünü hesab olunsa da, onun nə vaxt yeyilməsi sağlamlıq üçün daha kritik əhəmiyyət kəsb edir. Alimlər və diyetoloqlar maddələr mübadiləsini maksimum dərəcədə işlətmək və enerji səviyyəsini qoruma

turlar.az

yemek reseptleri kosmetika mehsullari geyim və ayaqqabılar kosmetoloq balıq yeməkləri döşlər dolma reseptleri kosmetika pizza gulmeli hakista bakire oxu az bayraq