Milyonlarla insanın ölümünə səbəb olan "Qara ölüm"ün necə yayıldığı bilindi

Milyonlarla insanın ölümünə səbəb olan Orta əsr Avropasında 25 milyon insanın ölümünə səbəb olduğu təxmin edilən vəba epidemiyasının düşünüldüyündən fərqli şəkildə yayıldığı ortaya çıxıb.
Milli.Az medicina.az-a istinadən xəbər verir ki, "Qara ölüm" kimi tanınan vəbaya səbəb olan "Yersinia pestis" adlı bakteriya gəmiricilər və birələr arasında təbii şəkildə yayılır.
Birələrin insanları sancaraq xəstəliyi ötürdüyü məlum olduğundan, bunun vəba epidemiyalarının səbəbi olduğu təxmin edilirdi.
"PLOS Biology" jurnalında dərc edilən yeni araşdırmaya görə, Avropada epidemiyanın yayılmasında başqa bir böcək də birə qədər mühüm rol oynamış ola bilər.
İnsan qanı ilə qidalanan bədən bitlərinin "Yersinia pestis" bakteriyasını daşıya biləcəyi bilinsə də, epidemiyaya səbəb olacaq qədər onları yaya bilməyəcəkləri düşünülürdü.
Tədqiqatın baş müəllifi Co Hinnbuş Avropada "Qara ölüm" epidemiyasının tibbi tarixi ilə bağlı uzun müddətdir davam edən mübahisələrə son qoymaq qərarına gəlib. Bu qeyri-müəyyənliyi aradan qaldırmaq üçün elm adamları laboratoriyada bədən bitlərinin bakteriyaları yayma sürətini araşdırıblar.
Bitlər insan dərisinin temperaturunu təqlid edən süni dəri üzərində "Yersinia pestis" olan qan nümunələri ilə qidalandırılaraq yoluxdurulublar. Bu bitlər daha sonra steril süni dəridən qan udaraq bakteriyaları müntəzəm olaraq yaymağa başlayıblar.
Tədqiqatçılar, həmçinin bakteriyaların bitlərdə "Pawlowsky" bezlərini yoluxdura biləcəyini müəyyən ediblər. Bu tüpürcək vəziləri infeksiyanı yalnız həzm sistemində daşıyan bitlərə nisbətən patogeni daha ardıcıl ötürüb. Vəzilərin ifraz etdiyi bir növ sürtkü maddəsinin bakteriyaları bitin ağzına ötürdüyü düşünülür.
Alimlərin fikrincə, bu bitlər insanları dişləyərək xəstəliyi ötürmüş və epidemiyanın yaranmasında rol oynamış ola bilərlər.
Milli.Az

Xəbərlər     Baxılıb: 1024   Tarix: 12 iyun 2024
f Paylaş


xidmetler

Oxşar xəbərlər

.

Qan damarlarını canlandıran təbii resept - Bir stəkanı kifayətdir

Hava çirkliliyi, qeyri-müntəzəm qidalanma və stress orqanizmdə toksinlərin artmasına səbəb olur. Mütəxəssislər isə qan dövranını dəstəkləyən və bədəni daxildən təmizləməyə kömək edən iki təbii qidanı xüsusi olaraq vurğulayırlar

.

Qışda üz dərisi niyə tez qocalır?

Qış aylarında dərinin daha tez qocalmasının səbəbləri açıqlanıb. xəbər verir ki, rusiyalı həkim-kosmetoloq Yelena İlçukun sözlərinə görə qışda dəri həm soyuq hava, həm də qapalı məkanlarda istilik sistemləri səbəbindən dah

.

Papaqsız gəzənlərin NƏZƏRİNƏ

Qış aylarında papaqsız gəzmək sağlamlıq üçün bir sıra problemlər yarada bilər. xəbər verir ki, həkim İvan Zarubin bildirib ki, soyuq havada başı açıq gəzmək baş və boyun nahiyəsində damarların yığılmasına səbəb olur. Bu is

.

Çiy yoxsa qovrulmuş keşyu daha faydalıdır? - Alimlərdən vacib nüans

Keşyu ləpəsi sağlamlıq üçün olduqca faydalı bir qida sayılır. O, xüsusilə dəmir və selen mənbəyi kimi tanınır. Bir çox insan çiy keşyunun daha təbii və vitaminlərlə zəngin olduğunu düşünsə də, son tədqiqatlar bu mövzuda diqqətçəkə

.

Dırnaq yemə vərdişinin altında yatan real psixoloji faktor açıqlandı

Klinik psixoloq Çarli Heriot-Meytlend insanların özünə zərər verən davranışlarının əslində beyin tərəfindən qoruyucu mexanizm kimi istifadə edildiyini bildirib. xəbər verir ki, o, yeni kitabında dırnaq yemək, işi təxirə salmaq

.

İrandan vaxtı keçmiş yağlar gətirilir - Üzərindəki yazılardan isə heçnə başa düşmək olmur - AÇIQLAMA

Bəzi məhsulların, xüsusilə də İrandan  idxal olunan qidaların üzərində son istifadə tarixi, tərkibi və s. barədə məlumatınların Azərbaycan dilində tərcüməsinin olmaması zaman-zaman gündəmə gələn amma həllini tapa bilməyə

.

Uşaqlarda qızdırma nə zaman təhlükəlidir? - AÇIQLAMA

Uşaqlıq dövründə tez-tez rast gəlinən hərarət təkcə uşağın bədən temperaturunu deyil, valideynlərin narahatlıq səviyyəsini də artırır. xəbər verir ki, Medipol Acıbadem Bölgə Xəstəxanasının Uşaq Sağlamlığı və Xəstəliklər

.

Sabah hava meteohəssas insanlar üçün necə olacaq?

Yanvarın 5-ə olan tibbi-meteoroloji proqnoz açıqlanıb. Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən -a verilən məlumata görə, Abşeron yarımadasında meteoroloji amillərin mülayim tərəddüd

.

Bağırsaq sağlamlığı üçün necə qidalanmaq lazımdır?

Son illərdə yoğun bağırsaq xərçəngi yalnız yaşlılarda deyil, 50 yaşdan kiçik yetkinlər arasında da artıb. Mütəxəssislər bunun səbəbini hələ tam açıqlaya bilməsələr də, emal olunmuş qidalar, az lifli pəhrizlər və müasir həya

turlar.az

sade makiyaj sekilleri gelinlikler qis geyimləri 2026 soda maskasi qadın ətirləri hicab baglama qaydasi qadın dünyası az kosmetika aysel gəncə rus dilini öyrənək novruza aid hakisdalar vetene aid atalar sozleri